Guillotine

02 jan Guillotine

De guillotine is een instrument waarmee door middel van een valbijl de doodstraf werd uitgevoerd. Verondersteld werd dat mensen op een bijzonder snelle en pijnloze manier werden onthoofd. Het toestel ontstond tijdens de Franse Revolutie en werd behalve in Frankrijk gebruikt in België, Duitsland, Zweden en sommige Zwitserse kantons.

Vernoemd

De guillotine dankt zijn naam aan de arts Joseph-Ignace Guillotin. Het apparaat bestond uit een verzwaard valmes dat via een katrollensysteem in een constructie boven de nek van de terechtgestelde hing. Deze lag met de buik op een bankje en het hoofd boven een mand waarin het hoofd werd opgevangen. De beul moest enkel nog het touw ontknopen of doorsnijden om de onthoofding te laten plaatsvinden. Vlak na de Franse revolutie werd de guillotine voor het eerst gebruikt en veelvuldig ook. Tegenstanders van de revolutie werden op efficiënte wijze voor eeuwig het zwijgen toegebracht Een van die bloederige guilotines staat in Orsay. Op een horizontale plank wordt de veroordeelde vastgebonden, een mand om het hoofd in op te vangen, een schuin valmes van 37 kilo, dat van een hoogte van 2,25 meter met een vaart van 23,4 kilometer naar beneden suist. Kan niet meer misgaan! In Frankrijk alleen al zal de valbijl 50.000 keer neersuizen.

Ontstaan

Veel mensen zijn in de veronderstelling dat de guillotine tijdens de Franse Revolutie is uitgevonden maar dit is niet juist. Het executiemiddel is al veel ouder. Al in de 5e eeuw voor Christus is het gebruik van een ijzeren valbijl bekend bij de Perzen. In de middeleeuwen komt het executiemiddel naar Europa.  In Duitsland staat de guillotine bekend als “de schaaf” terwijl het 16 eeuwse Engelse model de naam ‘The Halifax Gibbet’ kreeg. In Schotland werd het “de Maagd” genoemd omdat het bijna niet werd gebruikt. Men gaf de voorkeur aan pijnlijke executiemethoden omdat de publieke terechtstellingen van criminelen waren bedoeld om anderen af te schrikken.

Door de uitbraak van de Franse Revolutie in de achttiende eeuw heeft de Franse overheid dringend behoefte om het leven van criminelen te beëindigen zonder ze te martelen. Dokter Joseph Ignace Guillotin levert in 1789 met zijn uitvinding vakwerk. Nadat er door Antoine Louse, secretaris van de medische faculteit van de universiteit van Parijs enkele verbeteringen worden aangebracht, wordt in 1791 de guillotine door de Franse Nationale Vergadering officieel aangenomen.

Executies

Op 25 april 1792 was struikrover Nicolas Jacques Pelletier de eerste die de nieuwe executiemachine mocht uitproberen. Ook de Franse koning Lodewijk XVI (op 21 januari 1793), zijn vrouw Marie Antoinette (16 oktober 1793) en de revolutionairen Georges Danton en Maximilien de Robespierre werden op het huidige Place de la Conconrode om het leven gebracht door middel van de guillotine. De laatste executie met de guillotine vond plaats in Marseille op 10 september 1977, waarbij de moordenaar Hamida Djandoubi werd onthoofd.

Guillotine in Nederland

Toen in 1795 Napoleon de Republiek der Nederlanden binnenviel werden er Franse wetten en gebruiken ingevoerd. Nederland viel voortaan onder het Franse strafrecht en daarmee het gebruik van de guillotine. Tot dan toe was verhanging in het algemeen de doodstraf. Op 15 juni 1812 werd in Amsterdam de guillotine voor het eerst gebruikt om een drietal executies te verrichten. De Amsterdamse Adriana van Rijswijk en haar minnaars, Hester Napping en Gerrit Verkerk, werden beschuldigd en veroordeeld voor vergiftiging en brandstichting en werden terechtgesteld op de Dam. Na het vertrek van de Fransen in 1854 ging Nederland weer overging tot het gebruik van de galg. In 1870 werd de doodstraf definitief afgeschaft in Nederland.

Guillotine in Duitsland

In het Beiers Nationaal Museum is de guillotine teruggevonden waarmee de Duitse nazi’s vanaf 1933 doodvonnissen hebben voltrokken. Na de oorlog ging het gerucht dat de guillotine in de Donau zou zijn gegooid. Dat zou dan door de geallieerden moeten zijn gebeurd, want de guillotine is na de capitulatie van nazi-Duitsland tot 1947 ook nog door de geallieerden gebruikt om Duitse ter dood veroordeelden te executeren. Overigens staat er ook een voormalige nazi-guillotine in de kelders van de Rijksdag. Dat is de guillotine waarmee Marinus van der Lubbe werd terechtgesteld op 10 januari 1934. Voor zijn begrafenis werd zijn hoofd aan zijn romp genaaid.

Geen reactie's

Geef een reactie